Interventie Respons hernieuwd voor onderwijs en gemeenten

Een antwoord op pesten en groepsdruk in het basisonderwijs, agressie en geweld in het voortgezet onderwijs of onveiligheid in het MBO. Dat biedt de Respons interventie van het Nederlands Instituut voor Vechtsport en Maatschappij. Via een aansprekende groepsaanpak biedt de methode Respons leerlingen kennis en vaardigheden om op een weloverwogen en effectieve wijze om te gaan met lastige en/of bedreigende situaties. Niet de situatie, maar de wijze waarop je daarmee omgaat, staat centraal. Deze succesvolle interventie is nu ook overdraagbaar gemaakt voor het onderwijs en gemeenten zelf.

De afgelopen jaren heeft het Nederlands Instituut voor Vechtsport en Maatschappij vanuit de Sportimpuls-regeling door heel Nederland clubs geholpen bij het opzetten en uitvoeren van hun Respons project. In 33 projecten verspreid door heel Nederland, hebben duizenden leerlingen op die manier kennisgemaakt met vechtsporten de waarden ervaren kunnen ervaren. Uitgangspunt van Respons was het leren omgaan met pest- en agressieproblematieken via een klassikale aanpak op school. Via een lessenreeks kregen leerlingen handvatten aangereikt om zelf wat aan deze situaties te kunnen doen. En natuurlijk om uitdagende werkvormen uit de vechtsport zelf te ervaren. Niet alleen leverde dit persoonlijke groei van de leerlingen en sociale interactie in de klassen op. Ook de doorstroom naar de lokale vechtsportclub en dus de sportparticipatie kreeg een enorme boost. Nu is deze succesvolle interventie ook overdraagbaar gemaakt voor gemeenten en het onderwijs zelf.

Waarom werkt vechtsport?
In het NIVM scholingsaanbod en dus ook in de lessenreeks van Respons, staat bewegend leren centraal. We gebruiken hierbij waarden en werkvormen afkomstig uit vechtsporten en weerbaarheidstraining. Vechtsporten kennen een eeuwenoude traditie in de begeleiding van de beoefenaars bij persoonlijke ontwikkeling. Ook is het een krachtig pedagogisch instrument en zit het vol met herkenbare metaforen. Een directe no-nonsense manier om leerlingen te helpen bij het vergroten van hun probleemoplossend vermogen, mentale en fysieke weerbaarheid, plezier en het samen (kunnen) leren. En bovenal zijn de vechtsporten enorm populair bij vele verschillende jongeren.

Werkzame elementen
Het Mulier Instituut heeft de afgelopen periode gewerkt aan het theoretisch onderbouwen van de lessenreeks Omgaan met pesten en groepsdruk. Dit heeft o.a. de volgende inhoudelijke werkzame elementen opgeleverd:

  • Oefenen van uit de vechtsport afgeleide technieken: balans, houding, ademkracht, verdedigingstechnieken;
  • Assertiviteitstraining en gebruik sterke lichaamstaal;
  • Vaste opbouw van lessen waarin het sociale informatieverwerkingsproces beter wordt doorlopen en leerlingen zelf oplossingen bedenken voor bepaalde situaties en deze samen met de docent en medeleerlingen bespreken;
  • Herkennen en omgaan met emoties door middel van discussie, feedback, modeling en coaching;
  • Groepsopdrachten/opdrachten in tweetallen gericht op onderling contact en vertrouwen tussen de leerlingen, leren van elkaar.

Nieuwe weg
Gezien de kracht en populariteit van de lessenreeks en het feit dat deze zonder specifieke vechtsportervaring te geven is, is Respons nu ook voor het onderwijs en gemeenten beschikbaar. We hebben de overdraagbaarheid van de interventie hierop aangepast. Een startbijeenkomst, een cursus om met de lessenreeks aan de slag te kunnen, communicatie- en beeldmateriaal, monitoringslijsten én een jaarlijkse themabijeenkomst vormen de belangrijkste onderdelen.
Voor het onderwijs en de naschoolse opvang geldt dat de (L.O. ) docenten diegenen zijn die de lessenreeks kunnen aanbieden na het volgen van de tweedaagse scholing. Via de startbijeenkomst is daarnaast de kennis aanwezig om de interventie in te bedden in het programma van school. Voor gemeenten is het interessant om hun buurtsportcoaches, buurtwerkers, trainers van verenigingen of combifunctionarissen op te leiden tot Respons docent, zodat zij lokaal het verschil kunnen maken voor heel veel kinderen.

Meer weten over deze nieuwe aanpak en de bijbehorende kosten. Check hier onze website of neem contact met ons op via info@nivm.nl.